{"id":605,"date":"2011-05-09T09:28:01","date_gmt":"2011-05-09T09:28:01","guid":{"rendered":""},"modified":"2011-05-09T09:28:01","modified_gmt":"2011-05-09T09:28:01","slug":"the-african-bush-elephant-the-worlds-biggest-land-animal","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.big-animals.com\/pl\/the-african-bush-elephant-the-worlds-biggest-land-animal\/","title":{"rendered":"S\u0142o\u0144 afryka\u0144ski &#8211; najwi\u0119ksze zwierz\u0119 l\u0105dowe na \u015bwiecie!"},"content":{"rendered":"<h3><span id=\"gts_text_1\" class=\"gts_text\">Jak du\u017cy jest s\u0142o\u0144 afryka\u0144ski?<\/span><\/h3>\n<p><span id=\"gts_text_2\" class=\"gts_text\">S\u0142o\u0144 afryka\u0144ski jest najwi\u0119kszym l\u0105dowym <a href=\"\/Animals.html\">zwierz\u0119ciem<\/a> na \u015bwiecie.<\/span><span id=\"gts_text_3\" class=\"gts_text\">Doros\u0142y samiec osi\u0105ga od 3 do 3,5 m. wysoko\u015bci, 6-7 m. d\u0142ugo\u015bci i wag\u0119 7500 kg.<\/span><span id=\"gts_text_4\" class=\"gts_text\">Samice s\u0105 nieco mniejsze. <\/span><span id=\"gts_text_5\" class=\"gts_text\">S\u0142o\u0144 afryka\u0144ski mo\u017ce poch\u0142on\u0105\u0107 225 kg po\u017cywienia dziennie i wypi\u0107 190 litr\u00f3w wody.<\/span><span id=\"gts_text_6\" class=\"gts_text\">Ilustracja poni\u017cej pokazuje jak du\u017cy jest s\u0142o\u0144 afryka\u0144ski w por\u00f3wnaniu z cz\u0142owiekiem.<\/span><\/p>\n<figure id=\"attachment_617\" aria-describedby=\"caption-attachment-617\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignleft\"><a href=\"http:\/\/www.big-animals.com\/wp-content\/uploads\/2008\/11\/elephant-and-human1.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-617\" title=\"African Bush Elephant And Human\" src=\"http:\/\/www.big-animals.com\/wp-content\/uploads\/2008\/11\/elephant-and-human1-300x189.png\" alt=\"African Bush Elephant And Human\" width=\"300\" height=\"189\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-617\" class=\"wp-caption-text\">African Bush Elephant And Human<\/figcaption><\/figure>\n<p><span id=\"gts_text_7\" class=\"gts_text\">Ze wzgl\u0119du na swoje wielkie rozmiary, doros\u0142y s\u0142o\u0144 nie ma prawie \u017cadnych wrog\u00f3w.<\/span><span id=\"gts_text_8\" class=\"gts_text\">Co prawda ma\u0142e s\u0142oni\u0105tko mo\u017ce zosta\u0107 zaatakowane przez lwy czy krokodyle, ale jedynym stworzeniem b\u0119d\u0105cym w stanie skrzywdzi\u0107 doros\u0142ego s\u0142onia jest tylko dobrze uzbrojony cz\u0142owiek. W niekt\u00f3rych rezerwatach przyrody istniej\u0105 jednak du\u017ce stada lw\u00f3w, kt\u00f3re znalaz\u0142y spos\u00f3b na zabicie doros\u0142ego s\u0142onia przy u\u017cyciu sprytnej strategii i pracy zespo\u0142owej.<\/span><\/p>\n<h3><span id=\"gts_text_9\" class=\"gts_text\">K\u0142usownictwo<\/span><\/h3>\n<p><span id=\"gts_text_10\" class=\"gts_text\">W przesz\u0142o\u015bci polowano na s\u0142onie dla mi\u0119sa i sk\u00f3ry, tak zwanej &quot;przyjemno\u015bci&quot; p\u0142yn\u0105cej z \u0142owiectwa i &#8211; przede wszystkim &#8211; dla k\u0142\u00f3w, kt\u00f3re s\u0105 z ko\u015bci s\u0142oniowej.<\/span><span id=\"gts_text_11\" class=\"gts_text\">W XIX w. u\u017cywano jej do wykonywania klawiszy fortepianowych, warto\u015bciowych dzie\u0142 sztuki i wielu innych przedmiot\u00f3w.<\/span><span id=\"gts_text_12\" class=\"gts_text\">Poniewa\u017c cieszy\u0142a si\u0119 du\u017c\u0105 popularno\u015bci\u0105, zabijano ogromne ilo\u015bci s\u0142oni &#8211; tysi\u0105ce ka\u017cdego roku.<\/span><span id=\"gts_text_13\" class=\"gts_text\">Ich populacja spad\u0142a z kilku milion\u00f3w w 1900 r. do zaledwie 700 tys. w 1989, kiedy to polowanie na te zwierz\u0119ta zosta\u0142o zakazane.<\/span><span id=\"gts_text_14\" class=\"gts_text\">Gdyby nie ten krok, s\u0142o\u0144 afryka\u0144ski wygin\u0105\u0142by ju\u017c w latach 90.<\/span><span id=\"gts_text_15\" class=\"gts_text\">Obecnie jego populacja si\u0119ga oko\u0142o 2 milion\u00f3w.<\/span><\/p>\n<p><span id=\"gts_text_16\" class=\"gts_text\">Dzi\u015b zabijanie s\u0142oni dla ko\u015bci s\u0142oniowej jest nielegalne, a w wielu krajach zakazano jej kupowania i sprzedawania.<\/span><span id=\"gts_text_17\" class=\"gts_text\">Pomimo tego nadal dzia\u0142aj\u0105 przest\u0119pcy, kt\u00f3rzy nielegalnie na nie poluj\u0105.<\/span><span id=\"gts_text_18\" class=\"gts_text\">My\u015bliwi ci, nazywani &quot;k\u0142usownikami&quot;, powoduj\u0105 ogromne szkody.<\/span><span id=\"gts_text_19\" class=\"gts_text\">Na przyk\u0142ad w afryka\u0144skim kraju -Czadzie, liczebno\u015b\u0107 s\u0142oni spad\u0142a z 300 000 do jedynie 10 000 w ci\u0105gu ponad czterdziestu lat &#8211; wszystko to z powodu nielegalnych polowa\u0144.<\/span><br \/>\n<span style=\"float: right;\"><img decoding=\"async\" title=\"a picture of an African Bush Elephant\" src=\"http:\/\/ba.dr-mikes-maths.com\/\/wp-content\/themes\/twentyten\/images\/ba\/african-bush-elephant.jpg\" alt=\"a picture of an African Bush Elephant\" \/> <\/span><\/p>\n<h3><span id=\"gts_text_20\" class=\"gts_text\">S\u0142onie afryka\u0144skie i azjatyckie<\/span><\/h3>\n<p><span id=\"gts_text_21\" class=\"gts_text\">Niegdy\u015b naukowcy dzieli s\u0142onie na dwa gatunki: s\u0142onie afryka\u0144skie i azjatyckie (lub indyjskie).<\/span><span id=\"gts_text_22\" class=\"gts_text\">Po zbadaniu DNA s\u0142onia afryka\u0144skiego, okaza\u0142o si\u0119 jednak, \u017ce nazywano tak dwa r\u00f3\u017cne gatunki: s\u0142onia afryka\u0144skiego i afryka\u0144skiego s\u0142onia le\u015bnego.<\/span><span id=\"gts_text_23\" class=\"gts_text\">S\u0142o\u0144 afryka\u0144ski jest wi\u0119kszy od afryka\u0144skiego s\u0142onia le\u015bnego, i oba te gatunki s\u0105 wi\u0119ksze ni\u017c s\u0142o\u0144 azjatycki.<\/span><\/p>\n<p><span id=\"gts_text_24\" class=\"gts_text\">S\u0142o\u0144 afryka\u0144ski, afryka\u0144ski s\u0142o\u0144 le\u015bny i s\u0142o\u0144 azjatycki s\u0105 jedynymi \u017cyj\u0105cymi stworzeniami z rz\u0119du s\u0142oniowatych (<span style=\"font-style: italic;\">Elephantidae<\/span>), a s\u0142oniowate to jedyny rz\u0105d ssak\u00f3w z rodziny tr\u0105bowc\u00f3w (<span style=\"font-style: italic;\">Proboscidea<\/span> &#8211; pochodzi od greckiego s\u0142owa znacz\u0105cego &quot;nos&quot;).<\/span><span id=\"gts_text_25\" class=\"gts_text\">Zatem s\u0142o\u0144 afryka\u0144ski jest:<\/span><\/p>\n<ul>\n<li><span id=\"gts_text_26\" class=\"gts_text\">najwi\u0119kszy z trzech <span style=\"font-style: italic;\">Elephantidae<\/span> na \u015bwiecie<\/span><\/li>\n<li><span id=\"gts_text_27\" class=\"gts_text\">najwi\u0119kszy z trzech <span style=\"font-style: italic;\">Proboscidea<\/span> na \u015bwiecie<\/span><\/li>\n<li><span id=\"gts_text_28\" class=\"gts_text\">najwi\u0119kszy z ponad 3900 l\u0105dowych <a href=\"\/Mammals.html\">ssak\u00f3w<\/a> na \u015bwiecie<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<p><span id=\"gts_text_29\" class=\"gts_text\">Jest tak\u017ce najwi\u0119kszym zwierz\u0119ciem l\u0105dowym.<\/span><span id=\"gts_text_30\" class=\"gts_text\">Najwi\u0119kszym ze wszystkich zwierz\u0105t i ssak\u00f3w jest zamieszkuj\u0105cy morza <a href=\"\/Blue-Whale.html\">p\u0142etwal b\u0142\u0119kitny<\/a>.<\/span><\/p>\n<h3><span id=\"gts_text_31\" class=\"gts_text\">K\u0142y s\u0142onia<\/span><\/h3>\n<p><span id=\"gts_text_32\" class=\"gts_text\">K\u0142y s\u0142onia to tak naprawd\u0119 bardzo du\u017ce z\u0119by.<\/span><span id=\"gts_text_33\" class=\"gts_text\">Inne zwierz\u0119ta, wyposa\u017cone w k\u0142y to morsy, dziki i narwale (mi\u0119dzy innymi).<\/span><\/p>\n<h3><span id=\"gts_text_34\" class=\"gts_text\">S\u0142o\u0144: fakty i mity<\/span><\/h3>\n<p><span id=\"gts_text_35\" class=\"gts_text\">Istnieje powiedzenie &quot;s\u0142o\u0144 nigdy nie zapomina&quot;.<\/span><span id=\"gts_text_36\" class=\"gts_text\">Zapewne stwierdzenie to jest r\u00f3wnie prawdziwe dla s\u0142onia jak i dla cz\u0142owieka, jednak to prawda, \u017ce zwierz\u0119ta te s\u0105 niezwykle inteligentne.<\/span><span id=\"gts_text_37\" class=\"gts_text\">Czasami przetrwania stado mo\u017ce zale\u017ce\u0107 najstarszy cz\u0142onek mo\u017cliwo\u015b\u0107 przypominaj\u0105 gdzie znalaz\u0142a wody w suszy wiele dziesi\u0105tk\u00f3w lat temu. <\/span><span id=\"gts_text_38\" class=\"gts_text\">R\u00f3wnie\u017c zosta\u0142y zauwa\u017cyli\u015bcie s\u0142onie, &quot;narz\u0119dzia&quot; &#8211; na przyk\u0142ad, zarysowania ich wstecz z oddzia\u0142u lub wykorzystanie drewna do \u017cucia pod\u0142\u0105czy\u0107 maksymalnie waterhole w suchej pogoda tak nie wyschni\u0119ciu.<\/span><\/p>\n<p><span id=\"gts_text_39\" class=\"gts_text\">Je\u015bli stada s\u0142onie napotka martwych s\u0142o\u0144 one b\u0119d\u0105 gromadzi\u0107 wok\u00f3\u0142 i prawdopodobnie ruszaj go z ich tu\u0142owia &#8211; by\u0107 mo\u017ce, je\u015bli s\u0105 one \u017ba\u0142oba nad nim. <\/span><span id=\"gts_text_40\" class=\"gts_text\">Jednak\u017ce s\u0142ynnego &quot;graveyards s\u0142o\u0144&quot; gdzie s\u0142onie go to die s\u0105 po prostu mit. <\/span><span id=\"gts_text_41\" class=\"gts_text\">S\u0142onie nie poszukiwania specjalnego &quot;dying miejscu&quot; gdy przybywa ich czas.<\/span><\/p>\n<p><span id=\"gts_text_42\" class=\"gts_text\">S\u0142o\u0144 mog\u0105 \u017cy\u0107 maksymalnie 60-70 lat w dziko. <\/span><span id=\"gts_text_43\" class=\"gts_text\">Niekt\u00f3re s\u0142onie utrzymywanych \u017cy\u0142y tak d\u0142ugo, jak lat 80.<\/span><\/p>\n<h3><span id=\"gts_text_44\" class=\"gts_text\">Siedliska i dieta s\u0142oni<\/span><\/h3>\n<p><span id=\"gts_text_45\" class=\"gts_text\">S\u0142o\u0144 afryka\u0144ski mieszka prawie wsz\u0119dzie w Afryce na po\u0142udnie od Sahary, z wyj\u0105tkiem w d\u017cungl\u0105. <\/span><span id=\"gts_text_46\" class=\"gts_text\">Otwarte murawy i savannahs i nawet zaobserwowano celowo separowania d\u00f3\u0142 drzew! <\/span><span id=\"gts_text_47\" class=\"gts_text\">Samice podr\u00f3\u017cy w ma\u0142ych grupach rodziny, samce podr\u00f3\u017cy samodzielnie, z wyj\u0105tkiem przypadk\u00f3w gdy s\u0105 one m\u0142odych. <\/span><span id=\"gts_text_48\" class=\"gts_text\">B\u0119d\u0105 one bardzo daleko podr\u00f3\u017cy in search of pokarmu lub wody. <\/span><span id=\"gts_text_49\" class=\"gts_text\">S\u0142oni s\u0105 ro\u015blin eaters i je\u015b\u0107 szeroki zakres r\u00f3\u017cnych rodzaj\u00f3w ro\u015blin. <\/span><span id=\"gts_text_50\" class=\"gts_text\">Wiele ro\u015blin korzysta\u0107 z tego, poniewa\u017c s\u0142onie przewozu nasion ro\u015bliny w ich \u017co\u0142\u0105dka na d\u0142ugich dystansach i nast\u0119pnie &quot;ro\u015blin&quot; nasiona w big Pala s\u0142o\u0144 P\u00f3o nawozu!<\/span><\/p>\n<h3><span id=\"gts_text_51\" class=\"gts_text\">S\u0142o\u0144 i cz\u0142owiek<\/span><\/h3>\n<p><span id=\"gts_text_52\" class=\"gts_text\">Poza polowaniami dla mi\u0119sa i ko\u015bci s\u0142oniowej, ludzie d\u0142ugo wykorzystywali ogromn\u0105 si\u0142\u0119 s\u0142oni, do replikacji \u015bci\u0105ganej wagi ci\u0119\u017ckiej, przenoszenia ci\u0119\u017ckich sprz\u0119tu i tak dalej.<\/span><span id=\"gts_text_53\" class=\"gts_text\">S\u0142onie zosta\u0142y u\u017cyte w wojnach &#8211; jeden z najs\u0142ynniejszych przyk\u0142ady by\u0142 podczas <a href=\"http:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Hannibal#Overland_journey_to_Italy\" target=\"_blank\">Hannibal<\/a> przej\u0105\u0142 s\u0142onie wojenne Alp do ataku Cesarstwa Rzymskiego. <\/span><span id=\"gts_text_54\" class=\"gts_text\">Azjatyckich s\u0142oni by\u0142y wa\u017cn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 indyjskiego armii do wynalazku dzia\u0142ka w XVII wieku. <\/span><span id=\"gts_text_55\" class=\"gts_text\">Posiadaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c specjalne miejsce w hinduistk\u0105 religii. <\/span><span id=\"gts_text_56\" class=\"gts_text\">Teraz s\u0142onie s\u0105 elementu \u201emust-see&quot;w ka\u017cdej wizyty ogr\u00f3d zoologiczny lub safari.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jak du\u017cy jest s\u0142o\u0144 afryka\u0144ski? S\u0142o\u0144 afryka\u0144ski jest najwi\u0119kszym l\u0105dowym zwierz\u0119ciem na \u015bwiecie.Doros\u0142y samiec osi\u0105ga od 3 do 3,5 m. wysoko\u015bci, 6-7 m. d\u0142ugo\u015bci i wag\u0119 7500 kg.Samice s\u0105 nieco mniejsze. S\u0142o\u0144 afryka\u0144ski mo\u017ce poch\u0142on\u0105\u0107 225 kg po\u017cywienia dziennie i wypi\u0107 190 litr\u00f3w wody.Ilustracja poni\u017cej pokazuje jak du\u017cy jest s\u0142o\u0144 afryka\u0144ski w por\u00f3wnaniu z cz\u0142owiekiem. &hellip; <a href=\"https:\/\/www.big-animals.com\/pl\/the-african-bush-elephant-the-worlds-biggest-land-animal\/\" class=\"more-link\">Continue reading <span class=\"screen-reader-text\">S\u0142o\u0144 afryka\u0144ski &#8211; najwi\u0119ksze zwierz\u0119 l\u0105dowe na \u015bwiecie!<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","template":"","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.big-animals.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/605"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.big-animals.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.big-animals.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.big-animals.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.big-animals.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=605"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.big-animals.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/605\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.big-animals.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=605"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}